Toegankelijkheid

Ondanks de wettelijke bepaling dat een geleidehond altijd welkom is, geeft veertig procent van de geleidehondgebruikers aan het afgelopen jaar ergens te zijn geweigerd. Dit blijkt uit onderzoek dat wij recentelijk hebben uit laten voeren. Wij blijven daarom toegankelijkheid onder de aandacht brengen; een geleidehond is altijd welkom. 

Bekijk hier de toegankelijke versie van de animatie

Veelgestelde vragen 

V: Wat is het VN-verdrag?
A: Sinds 2016 is het VN-verdrag over de rechten van mensen met een beperking in Nederland van kracht en officieel wet. Het doel van dit verdrag is dat de positie van mensen met een beperking verbetert.

V: Wat staat er in de wet geregeld?
A: De Nederlandse regering heeft vanwege het VN-verdrag twee bestaande wetten aangepast, waaronder de Wet Gelijke Behandeling (WGBH/CZ):

  • Sinds 2016 gaat de wet naast wonen, werk, onderwijs en openbaar vervoer nu ook over goederen en diensten. Mensen met een beperking kunnen in veel gevallen vragen om een ‘doeltreffende aanpassing’. Hier valt ook het toelaten van assistentiehonden als iemand daarom vraagt onder. De vraag moet wel redelijk zijn.
  • Vanaf 1 januari 2017 is in de wet een norm voor algemene toegankelijkheid opgenomen. Werkgevers en aanbieders van goederen en diensten dragen vanaf nu geleidelijke zorg voor algemene toegankelijkheid, ook als hier niet specifiek om gevraagd wordt. (artikel 2a, eerste lid Wet Gelijke Behandeling). Het doel van dit artikel is een verandering teweegbrengen in het denken over mensen met een beperking en mensen, bedrijven en instellingen bewuster maken. “Toegankelijkheid moet normaal worden, ontoegankelijkheid de uitzondering.”

V: Voor wie is het van toepassing?
A: De wet is van toepassing op iedereen met een beperking en dus ook op iedereen met een professioneel opgeleide hond.

V: Welke term gebruiken voor een professioneel opgeleide hond?
A: Assistentiehonden, geleidehonden, hulphonden, zorghonden. Er worden veel verschillende termen gebruikt om een professioneel opgeleide hond aan te duiden. Bij KNGF Geleidehonden is een assistentiehond een speciaal opgeleide hond die een persoon in een rolstoel helpt. Dus 1 van de in totaal 4 ‘typen’ die wij aanbieden. In de wet wordt de term assistentiehond gebruikt als overkoepelende term om alle verschillende typen aan te duiden.

V: Zijn er omstandigheden dat een assistentiehond geweigerd mag worden?
A: We vinden dat mensen die gebruik maken van een assistentiehond overal ruim welkom moeten zijn en mogen rekenen op inclusieve toegankelijkheid. Tegelijkertijd vertrouwen wij erop dat gebruikers van assistentiehonden zelf een goede afweging maken of het noodzakelijk is om de hond mee te nemen, wanneer zijn veiligheid of welzijn (of dat van andere dieren en mensen) in het geding komt.

Op basis van artikel 2 van de Wet gelijke behandeling op grond van handicap/chronische ziekte (WGBh/cz) is het toelaten van assistentiehonden wel verplicht, tenzij dit een onevenredige belasting vormt voor de organisatie. Bijvoorbeeld als de aanpassing veel geld of inzet vraagt. Of de aanpassing is onveilig en niet uit te voeren. De ondernemer moet dit aantoonbaar kunnen maken. 

Hotels en restaurants kunnen assistentiehonden niet langer de toegang ontzeggen op grond van hygiëneregels. Er zijn uiteraard plekken waar de aanwezigheid van een assistentiehond echt niet mogelijk is, zoals op een intensive care-afdeling van een ziekenhuis.

V: Wat is de reden dat een assistentiehond wordt geweigerd?
A: Elke situatie is anders, maar meestal wordt een assistentiehondenbaas op het moment van binnengaan geconfronteerd door een medewerker die niet op de hoogte is van de nieuwe wetgeving. Onwetendheid dus. In de praktijk wordt dat of ter plekke opgelost of krijgt het een vervolg. Er zijn ook gevallen waar er bijv. sprake is van bereiding van eten waarbij de horecacode in het geding komt (dat wordt dan als argument gegeven). Wat we ook zien is dat cliënten van ons met een andere hond dan een blindengeleidehond worden geweigerd, omdat bijvoorbeeld de beperking niet op het eerste gezicht zichtbaar is.

V: Is hygiëne een geldige reden om iemand met een assistentiehond te weigeren?
A: Voor horecazaken geldt sinds 1 april 2016 een nieuwe Hygiënecode. Hier staat duidelijk vermeld dat assistentiehonden toegang moeten hebben tot restaurants, ook die met een open keuken en buffetrestaurants. 

Op sommige afdelingen van een ziekenhuis, zoals op een intensive care-afdeling, is het echt niet mogelijk in verband met infectiegevaar. In de meeste ziekenhuizen zijn assistentiehonden welkom. Zij vragen van tevoren even te overleggen met het ziekenhuispersoneel van de afdeling die u wilt bezoeken met uw assistentiehond.

V: Wat vindt KNGF Geleidehonden van het toelaten van honden op pretparken en festivals? 
A: We zijn geen voorstander van het meenemen van assistentiehonden naar festivals, popconcerten en andere plekken met mensenmassa's en veel lawaai. De hond kan door de drukte en de herrie zijn werk niet goed doen en verliest hier zijn begeleidende functie. 

Wat betreft dierentuinen: zie veelgestelde vragen toegankelijkheid dierentuinen.

V: Heeft een hond in opleiding dezelfde rechten?
A: In principe zou de Wet Gelijke Behandeling op grond van Handicap of Chronische Ziekte (WGBH/CZ) zo ruim moeten worden geïnterpreteerd dat een hond in opleiding met zijn begeleider moet worden toegelaten. KNGF Geleidehonden hanteert hier het volgende beleid:

  1. Als een hond in opleiding wordt geweigerd, dan wordt een alternatief gezocht;
  2. Als er geen (redelijk) alternatief is, dan gaat de begeleider van de hond in gesprek met de leiding van de locatie waar de hond wordt geweigerd en wordt gewezen op de wet- en regelgeving m.b.t. toegankelijkheid;
  3. Als dat niet tot een oplossing leidt, dan kan een melding bij ons worden gedaan (communicatie@geleidehond.nl). Wij bekijken dan of en welke mogelijke vervolgstappen nodig zijn.

V: Waar kan ik een klacht indienen als ik ergens word geweigerd met mijn hond?
A: Als na een weigering een gesprek op niets uitloopt kun je:

  • een klacht indienen bij de instantie waar je geweigerd bent;
  • melding doen bij het College voor de Rechten van de Mens. Zo komt er inzicht in het aantal en soort weigeringen van mensen met een handicap. In het geval van meerdere meldingen van ontoegankelijkheid op eenzelfde soort openbare gelegenheid kan het College een onderzoek starten om te bepalen of het weigeren van toegang volgens de wet verboden is. Men kan het College ook vragen een uitspraak te doen in zaken over discriminatie. De uitspraak van het College is niet bindend, maar wordt in 80% van de gevallen door de rechter overgenomen;
  • KNGF Geleidehonden ontvangt graag informatie over de weigering, zodat we dit kunnen gebruiken voor onderzoek naar toegankelijkheid en voor de collectieve belangenbehartiging van onze cliënten;
  • een melding doen bij Stichting Gebruikers Assistentiehonden (https://stichtinggebruikersassistentiehonden.nl/).

V: Hoe herken ik een professioneel opgeleide hond?
A: Op dit moment is er nog geen officieel internationaal keurmerk.  Wel wordt er op Europees niveau gewerkt aan standaardisering die daar duidelijkheid in moet scheppen. Onze cliënten kunnen hun KNGF-hond in ieder geval identificeren aan de hand van een speciale pas. Daarnaast zijn ze te herkennen aan ons logo op hun dekje of tuig. Een andere manier is na te gaan of honden afkomstig zijn van geleidehondenscholen die zijn aangesloten bij officiële federaties. KNGF Geleidehonden is aangesloten bij de Internationale Federatie van Geleidehondenscholen (IGDF) en de Internationale Federatie van Assistentiehonden (ADI). 

Bekijk hier de toegankelijke versie van de testimonials