Gebitsverzorging voor je hond
Van pup tot volwassen hond
Van melkgebit naar volwassen gebit
Je hond is als pup zonder tanden en kiezen geboren. De eerste melktanden komen door als de hond tussen de 3 weken en 6 weken oud is. Na twee maanden is het melkgebit compleet. Vanaf de vierde tot en met de zevende levensmaand gaat hij wisselen en komt het blijvende gebit door. De volwassen tanden duwen de melktanden uit de kaak waardoor deze uitvallen of worden doorgeslikt. Het blijvende gebit bestaat uit 42 elementen. In de bovenkaak zitten twee hoektanden, zes snijtanden en 12 molaren. De onderkaak heeft twee molaren extra. Vergeleken met mensen heeft een hond dus 10 tanden meer.
Het carnivore gebit van de hond
De hond heeft een carnivoor gebit. Dat betekent dat het gebit geschikt is om een prooi mee te vangen (sterke hoektanden) en te verscheuren (grote knipkiezen). We noemen dit een scharend gebit omdat de verschillende elementen in elkaar vallen als een schaar. De snijtanden van de onderkaak liggen net achter de snijtanden van de bovenkaak en de onderhoektanden liggen voor de bovenhoektanden bij een gesloten bek.
Verschillen tussen honden en wilde dieren
Sommige mensen zeggen: “Wilde dieren hebben toch ook geen menselijke tandverzorging?” Dat klopt, maar het moderne voedsel van honden is plakkerig. Wolven kluiven vlees van botten af waardoor tanden via mechanische reiniging worden ontdaan van plak. De opbouw van het gebit bij onze honden is anders dan een wolf doordat de vorm van de bek anders gefokt is. De hond heeft zijn tanden vaak dichter op elkaar staan dan een wolf en is hierdoor gevoeliger voor tandproblemen.
Het belang van een gezond hondengebit
Honden zijn afhankelijk van een goed functionerend gebit. Daarom is het belangrijk om hier aandacht aan te besteden als eigenaar. Ondanks dat veel dierenartsen het benoemen bij een jaarlijkse controle, weet 60% van de hondenbezitters niet dat een slecht gebit bovenaan de lijst met ziektes staat. Het gevolg daarvan is een pijnlijke en stinkende bek.
Inmiddels lopen er 661 superteams in Nederland rond, bestaande uit hulphond en cliënt. Deze teams zijn door onze zorgvuldige matching succesvol bij elkaar gebracht.
De kwaliteit van leven mét hulphond scoort gemiddeld een 8,2 onder cliënten met een hulphond. Dit versus een 4,7 zonder hulphond.
Hoe herken je gebitsproblemen bij de hond?
Net als bij mensen komen de meest voorkomende gebitsproblemen bij honden door tandplak. Tandplak bestaat voor bijna 100% uit bacteriën. Als dat niet wordt verwijderd, ontwikkeld er tandsteen en kan het tandvlees ontstoken raken. Het tandvlees zwelt op, kleurt rood en zal gemakkelijk gaan bloeden. Door bloedend tandvlees tijdens het eten kunnen er bacteriën in de bloedbaan terecht komen met ontstekingen in het lichaam tot gevolg.
Een gezond gebit ruikt neutraal, bacteriën in tandplak veroorzaken een stinkende mondgeur.
Tandplak verkalkt onder invloed van speeksel. Dan spreken we van tandsteen. Dit kan je herkennen aan een dikkere bruine laag op het gebit. Het ontstaat voornamelijk bij de grote kiezen en de achterkant van de ondersnijtanden.
Als het tandvlees ontstoken raakt, verliest het zijn roze kleur en wordt het rood of gaat het bloeden. Bruine of zwarte pigmentvlekken hebben geen betekenis.
Veel en langdurig kwijlen kan duiden op gebitsproblemen.
Als gevolg van ontstekingen in de diepte kan het gebit los gaan zitten of uitvallen.
Als het gebit en/of tandvlees pijnlijk is, kan het zijn dat je hond ineens langzamer eet, knoeit met eten, aan 1 kant kauwt en in het ergste geval niet meer op zijn harde brokken wil kauwen.
Gedragsverandering kan ook een indicatie zijn. Bijvoorbeeld als je hond het ineens niet meer prettig vindt als je hem bij zijn bek aait.
Het voorkomen van gebitsproblemen bij honden
Waarom voorkomen beter is dan genezen
Uit onderzoek blijkt dat 80% van de honden ouder dan drie jaar gebitsproblemen heeft. Het voorkomen van gebitsproblemen is uiteraard beter dan het genezen ervan. Het belangrijkste onderdeel bij de preventie berust op het voorkomen of vertragen van de vorming van tandplak en tandsteen.
Tandenpoetsen bij honden
Bijna iedereen poetst zijn eigen tanden minimaal 2x per dag. Dat vinden we heel gewoon. Maar bijna niemand poetst de tanden van zijn hond. De verzorging van het gebit van je hond is net zo belangrijk als dat van jezelf. De beste manier om de vorming van tandplak en tandsteen bij je hond tegen te gaan is een paar keer per week tandenpoetsen.
Welke tanden en kiezen moet je poetsen?
Alleen de buitenkant van de tanden en kiezen in de bovenkaak hoeven gepoetst te worden. Besteed met name aandacht aan de achterste kiezen en de hoektanden. Omdat honden een scharend gebit hebben, wordt de buitenkant van de kiezen van de onderkaak als het ware door de bovenkaak gepoetst. De binnenkant van de elementen wordt door de tong gereinigd.
Hulpmiddelen en hondvriendelijke tandpasta
Gebruik geen tandpasta die voor mensen bedoeld is, want fluoride is schadelijk voor honden. Kies hondentandpasta (bijvoorbeeld van Orozyme, Oxyfresh of Beaphar) en gebruik speciale hondentandenborstels. De siliconen vingerborstels zijn ideaal om mee te beginnen. Als je hond gewend is, kun je overstappen op een gewone hondentandenborstel.
Praktische tips voor het poetsen
Voor het poetsen hoeft de bek van je hond niet helemaal open. Vaak is het voldoende om de lip op te tillen. Poets na een wandeling, zodat je hond rustiger is, en kies een rustige omgeving. Bij honden die dit spannend vinden, is het verstandig om rustig op te bouwen. Met twee personen gaat het vaak makkelijker: één houdt de hond vast, de ander poetst.
Stappenplan om je hond te laten wennen aan tandenpoetsen
-
Wennen aan aanraking van bek en gebit: lippen optillen en belonen.
-
Met je wijsvinger rustig over tanden en kiezen wrijven.
-
De vingerborstel gebruiken om zachtjes te poetsen.
-
Hond laten wennen aan de smaak van tandpasta op de vingerborstel.
-
Beginnen met korte poetsbewegingen en tussendoor slikken toestaan.
-
De duur opbouwen tot 2 à 3 keer per week poetsen.
Neem per dag één stap. Als je hond weerstand of onzekerheid toont, herhaal je dezelfde stap de volgende dag.
Zijn er alternatieven voor tandenpoetsen?
Op internet worden verschillende alternatieven aangeboden, maar er is nooit wetenschappelijk aangetoond in hoeverre deze daadwerkelijk bijdragen aan een gezond gebit. Poetsen blijft de beste methode om het gebit van je hond schoon en gezond te houden.
Andere belangrijke aandachtspunten voor het gebit van je hond
Naast tandenpoetsen zijn er nog verschillende manieren om het gebit van je hond gezond te houden. Denk aan voeding, kauwmateriaal en regelmatige controles bij de dierenarts. Hieronder vind je meer tips en adviezen.
Geef je hond krokante brokken. Door het kauwen op de brokken worden de tanden schoon geschuurd. Er zijn ook speciaal ontworpen hondenbrokken die helpen het gebit gezond te houden. Ze zijn groter dan normaal en hebben een ruw oppervlak waardoor ze langs het gebit schuren. Ook zorgt de speciale samenstelling in het voer voor een verminderde tandplakvorming.
Sommige speeltjes zijn zo ontwikkeld dat zij een positief effect hebben op het gebit van de hond. Voorbeelden hiervan zijn de Tooth Dumbell en de Kong Squeezz Dental Stick.
Orozyme RF2 Aquadyl is een anti-tandplak vloeistof voor door het drinkwater van je hond. RF2 is een ingrediënt dat de vorming van tandaanslag vermindert. Je kan 10ml Aquadyl toevoegen aan 1 liter vers drinkwater.
Botten om op te kauwen masseren het tandvlees en helpen bij het reinigen van de kiezen. Geef deze niet vaker dan 1x in de week aangezien het ook calorieën bevat.
Ook als je hond geen signalen vertoont van gebitsproblemen is het toch raadzaam om af en toe even het gebit te controleren. Heb je zelf geen mogelijkheid om dit te doen, vraag het dan aan een familielid en/of vriend (in). Naast tandplak kunnen er ook andere oorzaken aanwezig zijn voor gebitsproblemen bij jouw hond. Ga bij twijfel altijd langs de dierenarts. Mocht deze constateren dat er gebitsproblemen aanwezig zijn dan kan je doorverwezen worden naar een gespecialiseerd arts. (hondentandarts). Je gaat tenslotte ook zelf niet naar je huisarts met je zere kies. Hij zal beoordelen of een gebitsreiniging noodzakelijk is. Bij minimaal tandsteen kan deze weg worden gehaald met een speciale krabber. Als er te veel tandsteen aanwezig is dan is een gebitsreiniging onder narcose de enige oplossing .
